Ngày 2/1/2007, Tập đoàn BCVT Việt Nam (VNPT) đã ban hành Quy định tạm thời về hệ thống chỉ tiêu chất lượng chuyển phát thư và báo chí nhằm nâng cao chất lượng 2 dịch vụ này trên mạng bưu chính. Bộ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) cũng đang trong quá trình tập hợp ý kiến đóng góp để xây dựng Quy chuẩn quốc gia “Chất lượng dịch vụ bưu chính phổ cập và dịch vụ chuyển phát báo chí công ích”.
Trong dự thảo, quy định về thời gian xử lý trong nước đối với thư quốc tế chiều đến tối đa là J+5 với tỷ lệ đạt chuẩn tối đa là 60% tổng số thư (J là ngày mà hãng vận chuyển quốc tế giao bưu gửi cho Bưu cục ngoại dịch của VNPT). Quy định này có thể hiểu là từ khi thư, bưu phẩm được chuyển đến Việt Nam tới khi phát tới tay người nhận là 5 ngày. Dự thảo này cũng phù hợp với định mức Quy định tạm thời mà VNPT đã đề ra. Nhiều ý kiến cho rằng, việc định mức thời gian xử lý thư quốc tế chiều đến là thực hiện được bởi các thủ tục đơn giản hơn. Tuy nhiên, một mảng quan trọng khác là bưu kiện, hàng hoá quốc tế chiều đến thì chưa được VNPT đặt ra định mức về thời gian.
Hàng hoá quốc tế gửi qua đường bưu điện chủ yếu là hàng quà biếu. Do đó, hàng qua cửa khẩu bưu điện có đặc thù là hàng đa chủng loại, xuất xứ từ nhiều nguồn gốc khác nhau, số lượng nhỏ lẻ. Lưu lượng hàng hoá cũng không đồng đều. Hiện hàng quốc tế gửi qua bưu điện được VNPT tổ chức thông quan tại hai Trung tâm Bưu chính liên tỉnh và quốc tế 1 và 2 (VPS1 và VPS2) ở Hà Nội và TPHCM.
Vì người nhận bưu phẩm, bưu kiện quốc tế nằm rải rác ở nhiều tỉnh, thành phố, theo quy định hiện hành, bưu điện thay mặt cho khách hàng làm thủ tục hải quan, đóng thuế sau đó chuyển đi các tỉnh. Như vậy, VPS1 và VPS2 đều có bộ phận chuyên trách làm thủ tục hải quan sau đó chuyển tiếp hàng đi, bưu điện các tỉnh khi phát hàng cho khách sẽ thu thuế và chuyển trả tiền thuế đã ứng trước về cho VPS.
Ông Nguyễn Vĩnh Phúc – Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Bưu điện Hà Nội cho rằng: “Việc quy định chuẩn hoá thời gian kiểm hoá bưu gửi quốc tế chiều đến hoàn toàn có thể thực hiện được nếu như cả 2 bên hải quan và bưu điện phối hợp chặt chẽ với nhau”. Ông Phúc cho biết, từ 3 năm nay Chi cục Hải quan Bưu điện Hà Nội và VPS1 đã có quy chế phối hợp qua đó đẩy nhanh tiến trình kiểm hoá lên rất nhiều. Phía Hải quan đã bố trí người sẵn sàng làm việc bất cứ lúc nào bưu điện khai thác hàng quốc tế. Tiêu chí được đặt ra là hàng phải được kiểm hoá ngay trong ngày, cho nên khi bưu điện khai thác và xuất trình lên là Hải quan khai thác hết trong ngày. Theo đánh giá của ông Phúc, mặc dù 2 bên đã tổ chức các lớp tập huấn về khai thuê hải quan cho nhân viên bưu điện, nhưng trong thực tế trình độ của đội ngũ công nhân làm nhiệm vụ này không đồng đều. Hàng qua Hải quan Bưu điện là hàng phi mậu dịch, nhiều đơn hàng không có trong biểu giá thuế tối thiểu, nhân viên bưu điện khai giá thấp hơn giá thị trường, Hải quan phải đi khảo lại giá để tính thuế đúng, mất nhiều thời gian.
Theo tìm hiểu của báo BĐVN, không ít trường hợp hàng về đến bưu cục ngoại dịch tới hơn 1 tháng, thậm chí 2 tháng sau mới được thông quan. Một lý do cơ bản được kể đến là do chờ thẩm định lại giá tính thuế. Ông Phúc cho rằng, nếu người khai thuế có hiểu biết về thương phẩm, khai đúng giá, đầu tư máy soi tốt, quá trình làm việc tính toán làm sao bỏ bớt được thời gian chết thì định mức về thời gian thông quan sẽ thực hiện được.
Tuy nhiên, bà Lê Thị Khang – Phó Giám đốc VPS1 lại không đồng tình với ý kiến của ông Phúc. Bà cho biết, với bưu kiện, hàng hoá nhập khẩu thì bưu điện khó có thể chủ động được về thời gian. Vì hàng qua bưu điện đủ các chủng loại, từ quần áo, giầy dép, thuốc tân dược, đồ gia dụng, băng đĩa, sách báo… Thông thường, hàng miễn thuế thông quan nhanh chỉ trong vòng 2-3 ngày. Nhưng đối với hàng tính thuế hoặc hàng nhập khẩu có điều kiện phải phụ thuộc vào Hải quan và các cơ quan chuyên ngành khác thẩm định nội dung và tính thuế, do đó ảnh hưởng tới thời gian toàn trình. “Khó có thể định mức được thời gian kiểm hoá đối với hàng hoá qua bưu điện, mà chỉ có thể đưa ra những biện pháp để giải phóng hàng nhanh nhất”, bà Khang nói.
Mặc dù vẫn có hai luồng ý kiến khác nhau trong vấn đề này nhưng trong điều kiện nào thì việc tính toán để rút ngắn thời gian chuyển phát bưu phẩm, bưu kiện nói chung, để nâng cao chất lượng là tiêu chí đầu tiên mà Bưu chính Việt Nam cần quan tâm.
Khả thi hay không khả thi? - ICTnews - Hiện VNPT đã có định mức thời gian xử lý công đoạn trong nước đối với thư quốc tế chiều đến. Tuy nhiên, bưu kiện, hàng hoá quốc tế chiều đến lại chưa được quy định về thời gian xử lý trong nước. 
